Beter in begrijpend lezen

Begrijpend lezen oefenen? Tips voor ouders

Begrijpend lezen is erg belangrijk op de basisschool e wordt door een groot aantal leerlingen moeilijk gevonden. Steeds meer ouders willen begrijpend lezen oefenen met hun zoon of dochter om ervoor te zorgen dat hun kind weer in de klas kan meekomen en een achterstand uit de weg te gaan is. Het vak begrijpend lezen is essentieel, omdat vrijwel alle vakken in de bovenbouw stoelen op de vaardigheden van begrijpend lezen. Met behulp van dit artikel vertellen we wat begrijpend lezen is en inhoudt en hoe je begrijpend lezen nuttig kunt oefenen met je kind of kinderen. Op die manier hopen we je voldoende handvatten en ideeën te geven om de vaardigheid van het begrijpend lezen te verstevigen en op niveau te houden.

Wat houdt begrijpend lezen in?

Begrijpend lezen volgt direct op de vaardigheden van technisch lezen. Het technisch lezen is overigens een harde eis om überhaupt aan begrijpend lezen te kunnen beginnen. In groep 3 wordt begrijpend lezen nog veel gecombineerd met begrijpend luisteren, omdat leerlingen nog niet in staat zijn grote stukken tekst door te lezen. In groep 4 wordt het vak als vak getoetst op de Cito-toets begrijpend lezen en gaan de scores meetellen. Het taalkundige vak begrijpend lezen gaat om het begrip van een tekst die gelezen is, wat ook wel tekstbegrip genoemd wordt. Daarbinnen worden een aantal vaardigheden genoemd die kinderen eigen moeten maken. Hierna geven we uitleg over die vaardigheden.

Vaardigheden bij begrijpend lezen

Bij het vak begrijpend lezen (tekstbegrip) gaat het voornamelijk om het goed begrijpen van een tekst. Deze begripsvorming begint met de inhoud van een specifieke tekst, dus antwoord kunnen geven op vragen die uit de tekst komen. Vervolgens wordt het steeds verder uitgebreid dan enkel het beantwoorden van vragen. Leerlingen moeten eveneens doelen van de auteur achterhalen en precies aan kunnen geven wat voor soort tekst het betreft. In de tekst zelf staan vaak meningen en feiten, welke de leerlingen moeten aangeven en ook moeten ze argumenten en hun onderbouwing vinden. Tekstueel gezien wordt er gevraagd naar verwijswoorden en signaalwoorden, maar wordt ook echt goed naar de opbouw gekeken. Zo moeten kinderen correcties kunnen toepassen, stukken tekst kunnen toevoegen en zelf een samenvatting kunnen maken.

Begrijpend lezen oefenen met oefenboeken

Op school is begrijpend lezen uitgebreider dan mensen beseffen. Vaak komen problemen met begrijpend lezen pas later boven water. Kinderen lopen in veel situaties ergens op vast, maar het is heel ingewikkeld om precies de vinger te leggen waar dat in zit. Handiger is het om achterstanden te voorkomen en ruim van tevoren begrijpend lezen te ondersteunen door te oefenen. Hoe kun je als ouder het beste oefenen voor begrijpend lezen? Nou, daar zijn dan weer allerlei manieren voor te vinden. Denk aan oefenboeken, voor zowel groep 3, groep 4, groep 5, groep 6, groep 7 als groep 8 om de meest belangrijke vaardigheden grondig door te nemen met je kind. De betreffende boeken sluiten heel goed aan bij de stof die op school aangeboden wordt. De ouder die liever niets koopt kan natuurlijk ook een kind meer laten lezen, want lezen is altijd goed om vaardigheden te versterken.

Tot slot

Begrijpend lezen is een belangrijk vak dat op de basisschool vanaf groep 3 gegeven wordt en waar veel ouders en kinderen moeite mee ervaren. De Cito Begrijpend Lezen toetst twee keer in een schooljaar de groei op het gebied van begrijpend lezen. De onderdelen bij begrijpend lezen lopen uiteen. Van simpele antwoorden over de tekst tot het trekken van een conclusie of het maken van een samenvatting. Van feiten en meningen tot de signaalwoorden. Deze items komen allemaal aan bod tijdens de taallessen op school. Ouders die willen oefenen met hun kind kopen in veel gevallen een goed oefenboek voor begrijpend lezen, waarmee ze alle stof rustig bestuderen met hun kind. Een ouder die geen geld wil uitgeven kan er beter voor zorgen dat een kind meer teksten gaat lezen, want begrijpend lezen versterken is vooral een kwestie van veel leeskilometers maken.